Wat betekent een gezonde organisatie?
Een gezonde organisatie is een organisatie waarin naast de inhoud vooral de samenwerking, cultuur, communicatie en richting op orde zijn. Patrick Lencioni beschrijft dat succesvolle organisaties vooral gezond zijn en niet alleen slim (strategie, systemen, marketing en innovatie). Organisatiegezondheid is namelijk de meest duurzame en onderscheidende succesfactor. Wat een gezonde organisatie betekent, leer je in deze module.
Een gezonde organisatie wordt gekenmerkt door drie woorden: compleet, consistent en één geheel.
Compleet betekent dat er een optimaal aantal mensen, middelen en afspraken zijn om de taak/missie van de organisatie op een goede manier te volbrengen. Naast kwantiteit gaat het er ook over of er de juiste expertise is in de organisatie, of de middelen kwalitatief en afspraken kwalitatief toereikend zijn. Als jouw team of organisatie niét, of té compleet is, levert dat een bepaalde druk, stress en ruis op bij de aanwezige medewerkers. Het is daarom continu zoeken naar een optimum en een vraag waar frequent het oprechte gesprek over moet zijn.
Consistent wil zeggen dat de kernboodschap (dit begrip werken we verderop in de modules uit) van jouw organisatie, keuzes en gedragingen met elkaar overeenkomen. Wat wordt gezegd, wordt ook gedaan. De strategie en koers worden niet alleen eenmalig uitgesproken, maar ook volgehouden, herhaald, bekrachtigd en zichtbaar gemaakt in woorden én gedrag. Dat voorkomt verwarring, interpretatieverschillen en verspilling van energie.
Eén geheel betekent dat de organisatie niet bestaat uit eilandjes, afdelingen of teams die allemaal “hun eigen ding” doen, maar dat er een gezamenlijke richting en samenwerking is. Als leiderschap, cultuur en uitvoering op de werkvloer met elkaar verbonden zijn, ontstaat er een organisatie waarin onderlinge verwachtingen duidelijk zijn, belangen worden gedeeld en iedereen weet waar hij/zij aan bijdraagt.
Een gezonde organisatie herken je aan: weinig interne drama, weinig achterdocht, weinig gedoe en veel samenwerking, duidelijkheid, betrokkenheid en resultaten. Het gaat niet persé om harder werken, maar om oprechter (en daardoor slimmer) samenwerken. Het begint bij leiderschap dat bereid is om het goede voorbeeld te geven: kwetsbaar, helder en gericht op het grotere geheel.
In deze eerste vlog geven we een korte introductie met onze intenties rondom het thema en de serie vlogs. Veel plezier!
Tijd voor reflectie
Je kan je antwoorden in je eigen schrift verwerken of het hiernaast geplaatste invulbare werkblad downloaden.
- In hoeverre herken jij dat in jouw organisatie de aandacht vooral naar “slimheid” gaat (KPI’s, cijfers, processen, strategie)?
- Waar merk jij in de praktijk dat boodschappen niet altijd consistent zijn in woorden en gedrag?
- Welke voorbeelden zie jij in jouw organisatie van “eilandjes” of teams die langs elkaar heen werken?
- Wat betekent “één geheel” voor jou persoonlijk in jouw rol als leidinggevende?
Prikkelend praktijkvoorbeeld
Een middelgrote zorgorganisatie merkte dat elk team een eigen werkwijze had ontwikkeld. Iedereen deed zijn best, maar de samenwerking tussen teams was moeizaam: cliënten werden niet of soms dubbel gezien, informatie raakte zoek en teamleiders losten problemen vooral binnen hun eigen clubje op.
Het leiderschapsteam besloot te investeren in helderheid en één gezamenlijk verhaal. Ze formuleerden een duidelijke klantbelofte, drie centrale kernwaarden en een gezamenlijke overlegstructuur over alle teams heen. Vervolgens herhaalden zij deze uitgangspunten wekelijks, tijdens bijeenkomsten, voortgangsgesprekken én in voorbeeldgedrag.
Binnen enkele maanden begon de verandering zichtbaar te worden: medewerkers verwezen sneller naar elkaar door, problemen werden open besproken en het was duidelijk welke keuzes prioriteit kregen en welke niet. Alleen al het overcommuniceren van helderheid zorgde voor méér rust, samenwerking en minder energieverlies.
Tijd voor een test
Opdracht
Maak een snelle scan van jouw eigen organisatie of team:
- Noteer drie situaties waarin jullie als organisatie compleet, consistent of één geheel zijn.
- Benoem ze in je eerstvolgende overleg en vertel dat je er blij van wordt.
- Noteer drie situaties waarin de organisatie nog completer, consistent, of meer één geheel kan zijn.
- Schrijf voor elk één concrete actie op die jij als leidinggevende kunt nemen.
- Voer er deze week één uit, ervaar het effect ervan.
(nb! Ga daarna met de overige twee aan de slag)
